|
          DoÄŸal tırmanış: daÄŸcının belli teknik malzemelerini sadece düşüşlerde kendisini tutması amacıyla kullandığı tırmanıştır.            Yapay tırmanış: teknik malzemenin yükselmek amacıyla kullanıldığı tırmanıştır. BaÅŸka bir deÄŸiÅŸle teknik malzeme üzerinde yükselmedir. Bu amaçla jumar, t-block ip merdiveni kullanılabilir.            Serbest tırmanış: hiçbir teknik malzeme kullanmadan sadece yürüyerek tırmanmaktır  DaÄŸcılık bireysel güç ve beceri gerektiren bir takım sporudur. Bir tırmanıcı ne kadar güçlü, bilgili ve becerikli olursa olsun beraber tırmandığı kiÅŸilerle uyum saÄŸlayamadıkça daÄŸda kötü sonuçlarla karşılaÅŸacaktır. Bu yüzden tırmanıcıların daha önce küçük rotalarda beraber tırmanmış ve birbirlerini çok iyi anlıyor olmaları gerekmektedir.     DaÄŸcılıkta iki ekip söz konusudur. Bunlardan üst ekip dağın zirvesine kadar tırmanacak olan ekiptir. Kendi içinde öncü lideri ve artçı lideri vardır. Alt ekip ise üst ekibe her türlü desteÄŸi verecek olan ekiptir. Hava durumundan mutfaÄŸa araÅŸtırmalar yapıp, gerekirse rota baÅŸlangıcına kadar üst ekibin yükünü taşımada yardım ederler. Yine üst ekip tırmanırken kampta bekler ve bir haberleÅŸme cihazı ile üst ekip ile baÄŸlantı halindedirler.    Tırmanmak için rota baÅŸlangıcına gelen daÄŸcılar önceden belirledikleri öncü lider malzeme kuÅŸanırken, artçı lider ise ana emniyet noktasını oluÅŸturur ve ip düzenini saÄŸlar.    Ana Emniyet Noktası: Emniyet malzemelerinin en az ikisinin 360 derece çekeri olacak ÅŸekilde yerleÅŸtirilmesiyle oluÅŸturulur. Malzemelerin birini üniversal sikke olması tercih edilir. Emniyet malzemeleri kilitli karabin ve perlon bant kullanılarak birleÅŸtirilir. Ä°ki emniyet noktasına eÅŸit yük binmesi önemli olup bunu bel düğümü saÄŸlar. Perlona bol düğümü atıp HMS’yi takan artçının dikkat etmesi en önemli konu emniyet noktası ile perlon arasının 60 dereceden daha büyük açılı olmamasıdır. Aksi takdirde kuvvetin yatay çekeri büyüyecek ve malzemeye binen yük artacaktır. Perlon birbirine paralel olduÄŸundan yani emniyet malzemeleri hemen hemen aynı düşey doÄŸrultuda olduÄŸunda ise toplam yükün yarısı malzemeler binecektir.    Her iki tırmanıcı da açık sekizli düğümü ile ipin uçlarında birbirlerine emniyet kemerinin alt ve üst perlon bantlarından baÄŸlanırlar. Bu baÄŸlantı iniÅŸe geçilinceye kadar hiç çözülmez.    Sıra tırmanışa gelmiÅŸtir. Artçı lider sekizli Atc gibi örneÄŸi çoÄŸaltılabilecek malzemeler ile sistemden lidere ip verir. Lider tırmanır ve uygun gördüğü yer ve zamanda kayada emniyet malzemelerinin uygun olanını kullanarak ara emniyet noktası oluÅŸturur. Ä°lk iki ara emniyet noktasının birbirine yakın olması tercih edilmelidir.    Ara Emniyet Noktası: Liderin kayada tırmanırken düşmesi sonucu onu tutacak emniyet olup bir adet emniyet malzemesi ve express ile oluÅŸturulur. Ara emniyet malzemesini kayaya yerleÅŸtiren lider expresin düz kapılı karabinini malzemeye takar. Ä°pi ise eÄŸik kapılı karabinadan geçirerek tırmanışa devam eder. Burada dikkat edilmesi gereken ipin exprese geçiriliÅŸ yönüdür. EÄŸer ip düşüş sırasında karabinin kapısına dıştan düşerse kapı açılır ve ip karabinden çıkar. Bunu engellemek için tırmanıcı ara emniyetin soluna tırmanacaksa ipi soldan saÄŸa, sağından tırmanacaksa saÄŸdan sola takmalıdır. Lider tırmanışın zor ve tehlikeli olduÄŸu yerlerde ara emniyet noktasının sayısını artırır ve daha güvenli tırmanır.            Tırmanış teknikleri:                        Üç nokta: iki el ve iki ayak olmak üzere dört organını tırmanmada kullanan daÄŸcının bu organlardan en az üçünün kayaya temas etmesidir. Tırmanan daÄŸcı bir eli veya bir ayağı ile hamle yapar. BulduÄŸu tutamak veya basamağın saÄŸlamlığını kontrol eder ve tutunur. Sonra diÄŸer hamleye geçer.                        Karşıt baskı: kayanın bir noktasından çekerken diÄŸer noktasından itmek suretiyle sabitlenmek ve tırmanmaktır.                        Piyaz: eÄŸimli kaya yüzeyinde sürtünme kuvveti ile kaya üzerinde baskı yapıp tutunmak veya basmaktır.                        Dik yükseliÅŸ: bir kaya tutamağından veya basamağından dik bir ÅŸekilde yukarı yükselmektir. Daha yorucudur ancak diÄŸerlerine göre daha fazla yol aldırır.            Bir ip boyu tırmanan lider kayanın uygun bir yerinde tekrar ana emniyet noktası oluÅŸturup sistemi tekrar kurar. Burada ilk emniyet malzemesini takınca iki kilitli karabina ve perlonla kendini emniyete almalıdır. Sistemi kuran öncü eÄŸer varsa ipin fazlasını yukarı alır. Ä°pin fazlası boyunda veya bacakların üzerinde olabilir. Ä°pin fazlasını aldıktan sonra sisteme takılan ipten sonra artçı lider altta kalan tüm malzemeyi toplayarak tırmanır. bu esnada önü artçının ipini sistemden almaktadır. Ana emniyete ulaÅŸan artçı eÄŸer yorulmamışsa lider olarak tırmanmaya devam eder. Ancak yorulmuÅŸsa hemen kendini emniyete alır. Ãœzerindeki malzemeleri öncü lidere verir ve sistemi kendisi alarak öncüyü tırmandırır.            EÄŸer tırmanışı iki kiÅŸiden fazla kiÅŸi gerçekleÅŸtiriyorsa ara tırmanıcılar iki adet prusik ipiyle ipe girer ve tırmanır. Ara emniyet malzemeleri ipin yön deÄŸiÅŸtirebileceÄŸinden artçı tarafından sökülecektir. Bu yüzden ara tırmanıcılar ara emniyet malzemelerinden geçerken diÄŸer prusikle geçerler.            Bu ÅŸekilde istasyonlar kurarak zirveye varan veya iniÅŸ kararı alan daÄŸcılar her ip boyunda bir malzeme bırakarak iniÅŸe geçerler. Ä°pler konusunda anlatılan ikiz ve çift ipler kayada az malzeme bırakarak inmemizi saÄŸlar. Ä°niÅŸte eÄŸer tek ip kullanıyorsak ancak ip boyunun yarısı kadar inebiliriz. Emniyet noktasından çift kat inen daÄŸcı ipin sonunda tekrar emniyet noktası oluÅŸturur ve diÄŸer daÄŸcılarda indikten sonra ip aÅŸağı çekilerek iÅŸlem tekrarlanır. EÄŸer ikiz ip veya çift ip kullanıyorsak ipler çift balıkçı düğümü ile birbirine eklenir. Emniyet noktasından bir ip boyu inildikten sonra tekrar emniyet noktası oluÅŸturulup ip aÅŸağı alınır ve bu ÅŸekilde devam edilerek iÅŸlem tekrarlanır. Burada önemli olan ipin düğümsüz tarafının aÅŸağı çekilmesidir. Ä°plerin renklerinin farklı oluÅŸu bu yüzdendir.            Not: tırmanış esnasında artçı ve öncünün devamlı iletiÅŸim halinde olması gerekmektedir. Öncü zaman zaman ip isteyebilecek veya ipin alınmasını isteyecektir   Â
|
Yorumlar